Nghệ thuật truyền thống của Nhật Bản – Dengaku

04/19/2020

Dengaku (田楽) là điệu múa truyền thống của Nhật Bản được sáng tạo từ khoảng thế kỷ 10. Người dân nhảy Dengaku trước khi gieo trồng để cầu chúc cho vụ mùa bội thu, với hai “nhạc cụ" chính là binzasara và sasara – hai nông cụ đặc trưng của nghề trồng lúa.

Ngoài ra, tại các jinja (tạm dịch: đền thờ Shinto) lâu đời còn tiến hành nghi lễ mang tên “Otaueshinji" (御田植神事) cũng để cầu chúc cho mùa màng do miko (nữ tu) đích thân biểu diễn.

Dengaku – di sản thế giới

Hiện nay, có khoảng 24 điệu Dengaku địa phương được Nhật Bản xem là Di sản Văn hoá phi vật thể Quốc gia, và 2 trong số đó được UNESCO công nhận là Di sản Văn hoá phi vật thể của thế giới.

1. Tỉnh Miyagi – Akiu no Taueodori (秋保の田植踊)

Thị trấn Akiu nằm ở vị trí gần thành phố Sendai – thành phố lớn nhất vùng Tohoku, và là địa điểm du lịch hấp dẫn được thiên nhiên ưu đãi với những ngọn thác và dòng onsen nóng chảy qua.

Ở vùng này, khi biểu diễn Dengaku, các cô gái – gọi là Saotome (早乙女), sẽ mặc trang phục lấp lánh và đội những chiếc nón cài hoa trên đầu. Khác với Dengaku ở những vùng còn lại của Nhật, người dân nơi đây đã biến tấu như vậy để tăng nét thanh lịch và đặc biệt cho Dengaku ở vùng mình.

Trước đây, tất cả thôn làng sinh sống trong vùng tụ họp lại và cùng nhau nhảy múa Dengaku, thậm chí số người tham dự lên đến hơn 100 người và nhảy suốt vài ngày liên tục. Tuy nhiên hiện nay, địa điểm tổ chức Dengaku được chia làm 3 nơi và số người nhảy nhiệt tình cũng đang giảm dần theo năm tháng.

Để khắc phục tình trạng này và để thu hút mọi người đến với Dengaku nhiều hơn, hiện nay không chỉ là “trước khi gieo trồng" mà người ta còn tổ chức Dengaku vào những dịp đông khách du lịch ghé thăm như những kỳ nghỉ dài hay các mùa lễ hội lớn.

Địa chỉ 22 Shimizukubokita, Nagafukuro, Akiu-machi, Taihaku-ku, thành phố Sendai, tỉnh Miyagi

11 Ootaki, Baba, Akiu-machi, Taihaku-ku, thành phố Sendai, tỉnh Miyagi

99 Yakushi, Yumoto, Taihaku-ku, thành phố Sendai, tỉnh Miyagi

Thời gian diễn ra Ngày bắt đầu gieo trồng:
Đền thần Akiu-jinja (秋保神社): Chủ Nhật tuần thứ 3 của tháng 4
Chùa Saiko (西光寺): 29/4
Chùa Senmyo (泉明寺): 5/5, lễ hội Sendai Aoba vào cuối tháng 5, lễ hội Akiumachi vào mùa thu
URL http://www.akiuzaidan.com/akiunotaue.html
Di chuyển Đền thần Akiu-jinja: từ ga Ayashi (愛子駅) tuyến JR Senzan (JR仙山線), đi xe bus đến trạm Akiu-jinja Mae (秋保神社前)
Chùa Saiko: từ ga Ayashi đi xe bus đến trạm Akiu Ootaki (秋保大滝)
Chùa Senmyo: từ ga Ayashi đi xe bus đến trạm Yumukai (湯向)

2. Tỉnh Wakayama – Nachi no Dengaku (那智の田楽)

Nachi no Dengaku chính là một trong những Dengaku được công nhận là Di sản Thế giới và được tổ chức tại ngôi đền Kumano Nachi-taisha (熊野那智大社).

Vào thời kỳ khi các ngôi đền khác trong cụm còn đang được xây dựng thì cũng là lúc nghệ thuật Nachi no Dengaku đã được truyền đến ngôi đền này – nơi được xem là “tổng hành dinh" của cụm đền thờ Kumano-jinja nổi tiếng ở nhiều nơi trên đất nước Nhật Bản.

Nói cách khác, mặc dù nhiều người xem đây là nơi khởi nguồn của Dengaku sau đó mới truyền rộng ra khắp nước Nhật, nhưng trên thực tế lại chưa có tài liệu nào khẳng định điều này. Tuy nhiên, có một điều vô cùng đáng quý đó chính là Nachi no Dengaku vẫn giữ được cách nhảy như thời ngàn xưa.

Địa chỉ 1 Nachi-san, Katsuura-cho, Nachi, Higashimuro-gun, tỉnh Wakayama
Thời gian diễn ra Ngày bắt đầu gieo trồng là 14/7
URL http://kumanonachitaisha.or.jp/
Di chuyển Từ ga Kiikatsuura (紀伊勝浦駅) tuyến JR Kisei Main Line (JR紀勢本線), đi xe bus đến trạm Nachisan (那智山)

Dengaku trong ẩm thực

Nền ẩm thực Nhật Bản còn có một món nướng truyền thống liên quan đến Dengaku mang tên “Miso Dengaku" (味噌田楽).

Trong món ăn này, người ta xiên que đậu hũ, konnyaku và một vài loại rau củ, sau đó tẩm quết sốt miso và nướng lên. Cũng với các nguyên liệu này nhưng mang đi hầm thì sẽ trở thành món “Oden" trứ danh.

Sở dĩ tên món ăn này có chữ Dengaku là bởi khi các nguyên liệu được xiên vào que cũng giống hệt như hình ảnh của những người nghệ sĩ cầm gậy biểu diễn tiết mục Dengaku vậy.

Miso Dengaku có thể nói là một món ăn dân dã gia đình phổ biến ở Nhật Bản, tuy nhiên nguyên liệu và gia vị đi kèm lại có chút khác nhau theo từng vùng miền.

Nếu có dịp, các bạn hãy ghé thăm những địa điểm trên đây và trải nghiệm Dengaku xem sao nhé!